అమెరికానుండి ఒక ఉత్తరం ముక్క

మా సొమాలియా తాతలు ఒకసారి నాకు చెప్పిన కథ ఇది (నాకు సొమాలియా తాతలేంటా అని మీరు ఆశ్చర్యపోతే..ఈ టపా చదివి మళ్ళీ ఇక్కడికి వచ్చేయండి). నాకు వాళ్ళ కథలంటే చాలా ఇష్టం ఎందుకంటే చాలా క్లుప్తంగా, అనుభవసారముతో నిండి ఉంటాయి.

అనగనగా ఒక చిన్న సొమాలీయా పల్లెటూళ్లో వృద్ధాప్యంలో ఉన్న అబ్దివలీ, ఎదుగుతున్న తన చిన్న కొడుకు సమతర్ కు, తను టపా కట్టేలోపల లోకజ్ఞానం నేర్పి జీవితాన్ని ఎదుర్కునేందుకు సంసిద్ధం చేయాలనుకుంటాడు.

ఒకరోజు, “అబ్బాయి సమతర్! మన గాడిదను సిద్ధం చెయ్యి. పక్క ఊరికెళ్ళి పనులు చూసుకొనివద్దాం” అన్నాడు. సమతర్ గాడిదకు మేత పెట్టి, నీళ్ళు తాపి సిద్ధం చెయ్యగానే దాన్ని పక్కఊరి దాకా నడిపించుకుంటూ వెళ్లి, పనిచూసుకొని వచ్చిన తర్వాత, ఊర్లోకి వెళ్లి మన గురించి జనాలు చెట్టుకింద చాయ్ తాగుతూ ఏం మాట్లుడుకుంటున్నారో కనుక్కొని రమ్మని పురమాయిస్తాడు. సమతర్ తండ్రి వద్దకు తిరిగి వచ్చి ” నాన్నా, అబ్ది వలీ, ఆయన కొడుకూ ఎంత వెర్రివాళ్ళో! గాడిదను పక్కన పెట్టుకుని నడిపించుకొని వెళ్లివచ్చారు అని అనుకుంటున్నారు” నివేదించాడు, కొడుకు. తండ్రి సరే అని ఊరుకున్నాడు.

మర్నాడు తిరిగి పనిమీద పక్కూరి కెళుతూ, కొడుకును గాడిదమీద ఎక్కించి, తను గాడిదను నడిపించుకుంటూ వెళ్లి వచ్చి, జనాలు ఏమనుకుంటున్నారో తెలుసుకొని రమ్మని సమతర్ను పంపిస్తాడు తండ్రి. కొడుకు తిరిగి వచ్చి “అబ్ది వలీ కొడుక్కు పెద్దలంటే అస్సలు గౌరవంలేదు చూడూ.. తను దర్జాగా గాడిదనెక్కి కూర్చుని ఎలా ముసలి తండ్రిని నడిపించాడో అని ఆడిపోసుకుంటున్నారని వార్త మోసుకొచ్చాడు.

మూడో రోజు అబ్దివలీ, కొడుకును, గాడిదను నడిపించమని, గాడిద పైకి ఎక్కి యధాప్రకారాంగా పక్కూరి కెళ్ళి పనులు చూసుకొని వచ్చారు. ఈ సారి కొడుకు ” నాన్నా! అందరూ, అబ్దివలీ ఎంత జాలిలేనివాడు, కొడుకును ఎండలో నడిపించి తను గాడిదపై ఎక్కి కూర్చున్నాడు అని నిన్ను ఆడిపోసుకుంటున్నారు ” అని నివేదించాడు. తండ్రి ఉలకలేదు, పలకలేదు. “ఆహా! అలాగా?” అని ఊరుకున్నాడు.

నాలుగో రోజు గాడిదపై ఇద్దరూ ఎక్కి కూర్చొని యధాప్రకారంగా తిరిగి వచ్చారు. కొడుకు ఊర్లోకెళ్ళి విషయాలు కనుక్కొని వచ్చి “నాన్నా! అందరూ, అబ్దివలీ, ఆయన కొడుకూ ఎంత కనికరం లేని కసాయి వాళ్లు, పాపం! ఆ మూగ జంతువుపై దర్గాగా ఎక్కికూర్చున్నారని నన్ను కొట్టడానికి వచ్చారు” అని విన్నవించుకున్నాడు. తండ్రి ఒక చిన్న నవ్వు నవ్వి, “చూశావా! నువ్వేది చేసినా, లోకులు ఏదో ఒకటి అంటూనే ఉంటారు..కాబట్టి వాళ్లను పట్టించుకోవాల్సిన అవసరం లేదని “ తన అనుభవ సారాన్ని కొడుక్కు కలకాలం గుర్తుండే పాఠంగా మిగిల్చాడు. బద్ధకం వదిలితే భవిష్యత్తులో మరికొన్ని కథలు..

నన్ను ఫ్లెమెంకో సంగీతానికి పరిచయం చేసిన సినిమా వేంగో. ఫ్రెంచి దర్శకుడు టోనీ గాట్లిఫ్ సినిమాలలో ఇది నేను చూసిన తొలి సినిమా. స్పెయిన్లోని ఆండలూసియా ప్రాంతములో స్థితమైన ఈ సినిమాలో పెద్ద కథేమీ లేదు.. కూతురు చనిపోయిన దుఖంతో నిర్లిప్తంగా జీవితాన్ని గడుపుతుంటాడు ఒక ఉన్నత కుటుంబానికి చెందిన వ్యక్తి కాకో. కాకో అన్న, ఊళ్ళోని ఒక ప్రత్యర్ధి కుటుంబానికి చెందిన వ్యక్తిని కుటుంబ కక్ష్యలవల్ల హత్యచేసి అజ్ఞాతంలోకి వెళతాడు. కాకోకు జీవితంలో మిగిలనదల్లా సెరిబ్రల్ పాల్సీతో అవిటివాడైన అన్న కొడుకు డియేగో ఆలనాపాలనా చూసుకొని, వాన్ని సంతోషపెడుతూ ఉండటమే. డియేగోకు సంగీతమంటే చాలా ఇష్టం. డియేగోను రంజింపజెయ్యటానికి వివిధ సంగీతకారులతో ఆట-పాట కచ్చేరీలు ఏర్పాటు చేస్తుంటాడు కాకో.

అయితే ఈ సినిమాలోని సంగీతం అద్భుతం..అసలు సంగీతం కోసమే చూడాల్సిన సినిమా ఇది. చిత్రంలో అనేక సంగీత ప్రధాన సన్నివేశాలున్నాయి. ఇందులో నాకు బాగా నచ్చింది ప్రముఖ ఫ్లెమెంకో గాయని లకైతా పాడిన ఈ పాట. అంత ఉత్తేజంగా పాడటం కేవలం ఆమెకే సాధ్యమేమో!

వీడియో కనిపించకపోతే ఈ లింకు ఉపయోగించండి

ఇందులోవే మరికొన్ని సంగీత ప్రధాన సన్నివేశాలు : ఫ్లెమెంకో సాయంత్రము , ఫ్లెమెంకో సూఫీ ఫ్యూజన్
టోనీ గాట్లిఫ్ మాగ్నం ఓపస్ గా పరిగణించే లాఖ్టో డ్రం నేను చూడలేదు. గాట్లిఫ్ తన జిప్సీ మూలాలను వెతుక్కుంటూ రాజస్థాన్ లో ప్రారంభించి జిప్సీల సంగీతాన్ని పర్షియా, ఈజిఫ్టు, టర్కీ యూరప్ వరకు ట్రేస్ చేస్తాడు. నేను చూసిన ఈయన ఇంకో సినిమా ఎక్సైల్స్ లోని పతాకసన్నివేశం కూడా అద్భుతం.

గమనిక: చిన్న పిల్లలూ! మీ అందమైన బాల్యం రక్షణార్ధం దయచేసి ఈ టపా చదవొద్దు.

బాంబు పేళుళ్ళకు బలైపోయిన అమ్మల్లారా, అయ్యలారా.. మీకు ఆత్మకు శాంతి కలుగుగాక!!

కిందుండి మేమేం సాధించలేం ఆ బాంబు పేల్చిన ముష్కరులున్నీ మీరే పైకొచ్చిన తర్వాత సల సలా కాగే నూనెపోసి గోకుల్ చాట్ లో ఉపయోగించే తవ్వాలో వేయించండి.

ఒక కన్నీటి బొట్టు..ఒక నిట్టూర్పు

కొంచెం ఆవేశం..కొంచెం ఉక్రోషం

ఇంతకంటే ఏం చేయలేనీ మా పుంసత్వాన్ని మన్నించండి.

రేప్పొద్దున సరికొత్త మరో ఉషోదయం..

మర్చిపోతాం..మిమ్మల్నీ మర్చిపోతాం..

బుద్ధున్నే మరచిపోయిన మాకు

లుంబినీ వనమొక లెక్కా?

మా సమిష్టి ఎరుక ఇంతే

ఒక రోజు..రెండు రోజులు

మూడో రోజు కొంచెం లీలగా

ఎల్లుండి టివీ 9 తెచ్చే మరో సంచలనానికి జాగా ఖాళీ చెయ్యాలిగా మరి!!

ఏమీ చెయ్యలేని మేము మర్చిపోవటమే మంచిదేమో

లేకపోతే మీ కుటుంబం ఆక్రందనలు మా గొంతున ముద్ద దిగనిస్తాయా?

ఇదిగో మేమూ ఈ కవిత పాడుకుంటాం

नीड का निर्मान फिर फिर, नेह का आह्वान फिर फिर
ये उठी आंधि कि नभ मै छा गय सहसा अंधेरा
धूली धूसर बादलो ने भूमि को इस भांति घेरा
रात स दिन हो गया फिर रात आयि और काली
लग रहा था अब न होग इस निशा क फिर सवेरा
रात के उत्पात भय से भीत जन जन भीत कण कण
किंतू प्रची से उषा कि मोहिनी मुस्कान फिर फिर

మీరూ ఇది హం చేస్తూ కొత్త బంగారు లోకం అనుకోండి.

పైన మళ్లీ కలిసినప్పుడు క్రికెట్టు ఆడుకుందాం.

తా.కా: నాదగ్గర ఇలా పాతరేసిన టపాలు చాలా ఉన్నాయి. మళ్లీ ఇలాంటి సమయం సందర్భం వచ్చిందని తపాలాపెట్టెలో వేస్తున్నా. (పూర్వము నుండి నాకదో వెర్రి అలవాటు, ఉత్తరాలు రాయటం, పోస్టు చెయ్యకుండా పాతరెయ్యటం)
నాకు ఈ రోజు తెవికీలో (అదేనండీ తెలుగు వికీపీడియా) శకునాల గురించి ఒక వ్యాసం ప్రారంభించా. సరే ఇక శకునాల గురించి అక్కడ ఇక్కడా సమాచారం దొరుకుతుందేమోనని Omen అని గూగూలమ్మనడిగా..ఆమెన్ అని ఆమె ఒక ఆంగ్ల వికీ లింకుతో పాటు గంపెడు చెత్త పోసి పోయింది. అంతలో తెలుగులోనే గూగులమ్మనడిగితే ఏం చెబుతుందో చూద్దామన్న ఆలోచనొచ్చిందో. గూగూలమ్మ గూగూలమ్మ రానారే లాగా పదాలు రాయలేకున్నా అచ్చ తెలుగులో అడుగుతున్నా, శకునం చూపమ్మా అని వేడుకున్నా. అంతే గొడ్డలి వెతకడానికి చెరువులోకి వెళ్లిన దేవతలా కొంతసేపు వెతికి ఎన్నెన్నో కొత్త విషయాలు వెలికి తెచ్చింది. అందులో మన చావాగారు కృష్ణదేవరాయలు గురించి రాసిన కథ, ఈ మాటలో వేమూరిగారు ఒంటి బ్రాహ్మణుడు అంత మంచి శకునం కాదన్నది, వికీసోర్స్ లో బాలకాండములోని జ్యోతిషం శకునం చైవ నైరాశ్య విమలౌ ఉభౌ (ఇదేదో అర్ధం కాలేదు కానీ), శోధన సుధాకర్ గారు రాసిన ”ఇది చాల మంచి శకునం. ఖచ్చితంగా తెలుగు బ్లాగులకు మంచి రోజులొచ్చాయి” అన్న వాక్యం కూడా కనిపించింది. ఈ శోధనా ఫలితాలు చూసిన తర్వాత నిజంగానే తెలుగుకు మంచిరోజులొస్తున్నాయనిపించింది. మీరూ ప్రయత్నించండి. ఏదైనా తెలుగు విషయం వెతుకుతున్నప్పుడు గూగూలమ్మను తెలుగులోనే అడగటం అంత చెడ్డ ఆలోచనేం కాదు సుమీ. (సుధాకర్ గారి లింకుపట్టుకొని వెళితే ఒక అపరిచిత శకునం కూడా తగులుతుందండోయ్)!

ఒక 16-20 యేళ్ల కుర్రవాడు,

కాలం: అక్టోబర్ 1958,

దేశం: పేరు చెప్పగానే అదెక్కడుందని అని అట్లాస్ వెతకాల్సిన న్యాసాలాండ్ (మలావి) అనే అఫ్రికా ఖండపు దేశం

ప్రదేశం: కరోంగా అనే ఒక మారుమూల పట్టణం

30 లక్షల జనాభాలో 22 మంది కాలేజీ చదువులు చదివిన వారున్న న్యాసాలాండ్ కుర్రాడికి లింకన్ మరియు బుకర్ టి. బ్రూకర్ టి వాషింగ్‌టన్‌ల జీవిత చరిత్రలు చదివిన స్ఫూర్తితో అమెరికాలో డిగ్రీ చేయాలన్న ధృడమైన కోరిక కలిగింది. అమెరికా ఎంత దూరమో తెలియదు, ఎలా వెళ్లాలో తెలియదు. తల్లి తండ్రులు నిరక్షరాస్యులు.

ఉగాండాలో కొంతమంది అమెరికా వెళ్లి చదివినవారు ఉన్నారని విన్న లెగ్సన్ కాలి నడకన ఐదు రోజులకు సరిపడా తిండి మూటగట్టుకొని, రక్షణకు ఒక చిన్న గొడ్డలి, ఒక కంబళి, ఒక క్రైస్తవ మిషనరీ వదిలి వెళ్లిన రెండు పుస్తకాలు చేతపట్టుకొని బయలుదేరాడు. చేతిలో చిల్లి గవ్వలేదు, తెలిసిన వాళ్ళెవరూ లేరు..వీసా పాస్‌పోర్టుల సంగతి సరేసరి అసలు అమెరికా యూనివర్శిటీల పేరు ఒక్కటైన తెలియకుండా బయలు దేరిన లెగ్సన్ కు ఐదు రోజుల్లో 25 మైళ్లు వెళ్లగానే తెచ్చుకున్న తిండి మొత్తం అయిపోయి వెనుదిరగాలా అన్న ప్రశ్న ఉదయించింది. కానీ ముందుకే అడుగు వేశాడు. మార్గ మధ్యంలో కొత్తగా ఇళ్లు కడుతూ కనిపించిన చోటల్లా ఇటుకలు మోసే పనిచేశాడు. లేక్ విక్టోరియా దగ్గరికి చేరి ఆ సరస్సు దాటడానికి కావలసిన డబ్బుల కొరకు ఆర్నెల్లు పనిచేశాడు. అలా వెయ్యి మైళ్లు ప్రయాణం చేసి జనవరి 1960కి కంపాలా (ఉగాండా రాజధాని) చేరుకున్నాడు.

కంపాలాలోని లైబ్రరీలో అమెరికన్ కాలేజీల డైరెక్టరీలో కళాశాలల జాబితాలో ఒక దాన్ని ఎంచుకొని ఉత్తరం రాశాడు. స్కాగిట్ వ్యాలీ కాలేజీ డీన్ లెగ్సన్ పట్టుదలకు ఆశ్చర్యపోయి ఆయనకు అడ్మిషనుతో పాటు స్కాలర్‌షిప్ ఇస్తూ రెండు వారాల్లో తిరుగు ఉత్తరం రాశాడు. అంతటితో లెగ్సన్ కష్టాలు ఆగి పోలేదు. వీసా కు దరఖాస్తు పెట్టుకోవటానికి లెగ్సన్ కు పాస్పోర్టూ లేదు, సమీప ఎంబెస్సీ ఉన్న ఖార్టూం (సుడాన్ రాజధాని) కు వెళ్లడానికి డబ్బులూ లేవు. మళ్లీ లెగ్సన్ వివిధ అమెరికన్ మిషనరీలకు ఉత్తరాలు రాయగా వాళ్లు పాస్పోర్టు త్వరగా జారీ చేసేట్టు చూశారు. కంపాలాలో చిన్నా చితకా ఉద్యోగాలు చేస్తూ ఉన్న లెగ్సన్ మళ్ళీ దారిపట్టి నడుచుకుంటూ, కొన్నిసార్లు ఇతరుల వాహనాలలో ప్రయాణిస్తూ చివరికి ఖార్టూంకి వెళ్ళే నైలు నది స్టీమరెక్కాడు.

కానీ ఖార్టూంలో వీసాకు ధరఖాస్తు పెట్టడానికి చూపాల్సిన ఫ్లైటు టికెట్టు లెగ్సన్ కి లేదు. లెగ్సన్ దీక్షకు ముచ్చటపడిన కాన్స్యులేట్ అధికారి స్కాగిట్ కాలేజికి రాయగా అది తెలుసుకున్న విద్యార్ధులందరూ డబ్బులు సేకరించి లెగ్సన్ ప్రయాణార్ధం 1100 డాలర్లు పోగు చేసి పంపారు. ఆ విధంగా 3000 మైళ్ల దూరంలోని కైరో చేరుకున్నాడు లెగ్సన్. ఇంటి నుండి బయలు దేరిన 2 సంవత్సరాలకు అమెరికా చేరుకున్న లెగ్సన్‌కు, ఆ పాటికే ఆఫ్రికా నుండి తమ విశ్వవిద్యాలయంలో చదవటానికి నడుచుకుంటూ వస్తున్నాడని తెలిసిన యూనివర్సీటీ విద్యార్ధులు, ఆచార్యులు ఘనస్వాగతం పలికారు. రాజనీతి శాస్త్రములో డిగ్రీ పట్టా పుచ్చుకొని లెగ్సన్ చివరకు ఇంగ్లాండులోని కేంబ్రిడ్జి విశ్వవిద్యాలయంలో రాజనీతిశాస్త్ర ఆచార్యుడయ్యాడు. నాలుగు నవలలు ఒక జీవిత కూడా రాశాడు. (లెగ్సన్ కయీరా గురించి మరింత తెలుకోవాలంటే 1960లో టైంస్ లో వచ్చిన ఈ వ్యాసం చదవండి)

“I learned I was not, as most Africans believed, the victim of my circumstances but the master of them.” - Legson Kayira

(చిన్న చురక: మనకు ఆదర్శాలుగా లింకన్, బ్రూకర్ టి. వాషింగ్టన్ ఎందుకు కనిపిస్తారు మరి..లెనిన్, హిట్లర్, స్టాలిన్, సద్దాం హుస్సేన్ ఉండగా)